Configuratiedata wordt toegankelijk gemaakt voor de Zend_Config constructor via een associatieve array, welke multidimensioneel kan zijn, om het organizeren van de data van alemeen naar specifiek te ondersteunen. Er bestaan concrete functies van de hulpklassen om de configuratiedata aan te passen vanuit het bestand om een associatieve array voor de constructor van Zend_Config aan te maken. Gebruikerscripts kunnen deze arrays direct doorgeven aan de constructor van Zend_Config, zonder een hulpklasse te gebruiken. Dit kan toepasselijk zijn in sommige situaties. Elke configuratie data array waarde wordt een eigenschap van het Zend_Config object. De key wordt gebruikt als de naam van de eigenschap. Als de waarde zelf een array is, dan zal hiervoor een nieuw Zend_Config object worden gemaakt, waarin de array data geladen wordt. Dit gebeurt recursief, zodat er een hiërarchie van configuratie data gemaakt kan worden van elke hoeveelheid niveaus. Zend_Config implementeert de Countable en Iterator interfaces om eenvoudige toegang tot de configuratiedata te vergemakkelijken. Je kan dus de count() functie en PHP constructies zoals foreach gebruiken op Zend_Config objecten. Standaard is de configuratiedata die beschikbaar wordt gemaakt via Zend_Config alleen lezen, en het toewijzen van een waarde (bv: database->host = 'example.com']]>) resulteert in het opwerpen van een uitzondering. Deze standaardeigenschap kan worden gewijzigd via de constructor om het wijzigen van waarden toe te staan. Ook, wanneer wijzigingen zijn toegstaan, ondersteunt Zend_Config het verwijderen van waardes (i.e. database->host);]]>). Het is belangrijk zulke in-memory wijzigingen niet te verwarren met het opslaan van configuratiedata in een specifieke opslagmedia. Programma's voor het aanmaken en wijzigen van configuratiedata voor de verschillende opslagmedia worden hier niet besproken, want ze vallen buiten het bereik van Zend_Config. Open source toepassingen van derden zijn beschikbaar voor het aanmaken en wijzigen van configuratiedata voor verschillende opslagmedia. Hulpklassen erven van de Zend_Config klasse want ze gebruiken haar functionaliteiten. De familie van Zend_Config klassen staat de organizatie van configuratiedata in secties toe. Zend_Config hulpklasse objecten kunnen een enkele gespecifieerde sectie, verschillende gespecifieerde secties of alle secties (indien er geen sectie werd gespecifieerd) inladen. Zend_Config hulpklassen ondersteunen een enkel ervingsmodel dat een configuratiedata sectie toelaat te erven van een andere sectie. Dit word gedaan om het verdubbelen van configuratiedata voor verchillende doeleinden te verminderen of te verwijderen. Een ervende sectie kan ook de overgeërfde waarden overschrijven. Net zoals PHP klasse erving kan een sectie van een oudersectie erven, die van een grootouder erft en zo verder, maar veelvoudige overerving (bv: sectie C erft onmiddellijk van oudersecties A en B) wordt niet ondersteund. Als je twee Zend_Config objecten hebt, kan je ze samenvoegen tot een enkel object door gebruik te maken van de merge() functie. Als voorbeeld, een gegeven $config en $localConfig, je kan de data van $localConfig samenvoegen met $config door gebruikt te maken van $config->merge($localConfig);. De elementen uit $localConfig zullen de elementen uit $config overschrijven, als ze dezelfde naam hebben.