# Szybki start z klasą Zend_Controller

## Wprowadzenie

Klasa `Zend_Controller` jest sercem systemu MVC biblioteki Zend Framework. MVC oznacza Model-Widok-Kontroler i jest wzorcem projektowym mającym na celu oddzielenie logiki aplikacji od logiki wyświetlania. Klasa `Zend_Controller_Front` implementuje wzorzec projektowy kontrolera frontowego. Wszystkie żądania są przechwytywane przez kontroler frontowy i na podstawie adresu URL uruchamiany jest odpowiedni kontroler akcji.

The `Zend_Controller` system was built with extensibility in mind, either by subclassing the existing classes, writing new classes that implement the various interfaces and abstract classes that form the foundation of the controller family of classes, or writing plugins or action helpers to augment or manipulate the functionality of the system.

## Szybki start

If you need more in-depth information, see the following sections. If you just want to get up and running quickly, read on.

### Utwórz strukturę katalogów

Pierwszym krokiem jest utworzenie struktury katalogów. Typowa struktura wygląda w taki sposób:

    application/
        controllers/
            IndexController.php
        models/
        views/
            scripts/
                index/
                    index.phtml
            helpers/
            filters/
    html/
        .htaccess
        index.php

### Ustaw główną ścieżkę serwera

W swoim serwerze www, ustaw główną ścieżkę serwera na katalog `html` znajdujący się w powyższej przykładowej strukturze katalogów.

### Ustaw reguły przepisania

Zedytuj plik `html/.htaccess` aby wyglądał w taki sposób:

    RewriteEngine on
    RewriteRule !\.(js|ico|gif|jpg|png|css)$ index.php

The above rules will route any non-resource (images, stylesheets) requests to the front controller. If there are other extensions you wish to exclude from the front controller (PDFs, text files, etc), add their extensions to the switch, or create your own rewrite rules.

Powyższe reguły przepisania przygotowane sa dla serwera Apache; aby zobaczyć przykładowe reguły dla innych serwerów, zobacz dokumentację routera.

### Utwórz plik ładujący

Plik ładujący jest miejscem, przez którze przechodzą wszystkie żądania -- w tym przypadku jest to -- `html/index.php`. Otwórz plik `html/index.php` w dowolnym edytorze i dodaj poniższy kod:

    Zend_Controller_Front::run('/path/to/app/controllers');

Utworzy to egzemplarz kontrolera frontowego i go uruchomi, co spowoduje przekazanie żądań do kontrolerów akcji.

### Utwórz domyślny kontroler akcji

Before discussing action controllers, you should first understand how requests are routed in Zend Framework. By default, the first segment of a URL path maps to a controller, and the second to an action. For example, given the URL `http://framework.zend.com/roadmap/components`, the path is `/roadmap/components`, which will map to the controller `roadmap` and the action `components`. If no action is provided, the action `index` is assumed, and if no controller is provided, the controller `index` is assumed (following the Apache convention that maps a `DirectoryIndex` automatically).

`Zend_Controller`'s dispatcher then takes the controller value and maps it to a class. By default, it Title-cases the controller name and appends the word `Controller`. Thus, in our example above, the controller `roadmap` is mapped to the class `RoadmapController`.

Similarly, the action value is mapped to a method of the controller class. By default, the value is lower-cased, and the word `Action` is appended. Thus, in our example above, the action `components` becomes `componentsAction`, and the final method called is `RoadmapController::componentsAction()`.

Idąc dalej, utwórzmy teraz domyślny kontroler akcji i metodę akcji. Jak wspomniano wcześniej, domyślna nazwa kontrolera oraz akcji to `index`. Otwórz w edytorze plik `application/controllers/IndexController.php`, i dodaj poniższy kod:

    class IndexController extends Zend_Controller_Action
    {
        public function indexAction()
        {
        }
    }

By default, the ViewRenderer action helper is enabled. What this means is that by simply defining an action method and a corresponding view script, you will immediately get content rendered. By default, `Zend_View` is used as the View layer in the MVC. The `ViewRenderer` does some magic, and uses the controller name (e.g., `index`) and the current action name (e.g., `index`) to determine what template to pull. By default, templates end in the `.phtml` extension, so this means that, in the above example, the template `index/index.phtml` will be rendered. Additionally, the `ViewRenderer` automatically assumes that the directory `views` at the same level as the controller directory will be the base view directory, and that the actual view scripts will be in the `views/scripts/` subdirectory. Thus, the template rendered will be found in `application/views/scripts/index/index.phtml`.

### Utwórz własny skrypt widoku

As mentioned in the previous section, view scripts are found in `application/views/scripts/`; the view script for the default controller and action is in `application/views/scripts/index/index.phtml`. Create this file, and type in some HTML:

    <!DOCTYPE html
    PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN"
    "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd">
    <html>
    <head>
      <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" />
      <title>Pierwsza aplikacja Zend Framework</title>
    </head>
    <body>
        <h1>Witaj!</h1>
    </body>
    </html>

### Utwórz kontroler błędu

Domyślnie, wtyczka obsługi błędów jest zarejestrowana. Ta wtyczka expects that a controller exists to handle errors. By default, it assumes an `ErrorController` in the default module with an `errorAction` method:

    class ErrorController extends Zend_Controller_Action
    {
        public function errorAction()
        {
        }
    }

Assuming the already discussed directory layout, this file will go in `application/controllers/ErrorController.php`. You will also need to create a view script in `application/views/scripts/error/error.phtml`; sample content might look like:

    <!DOCTYPE html
    PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN"
    "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd">
    <html>
    <head>
      <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" />
      <title>Błąd</title>
    </head>
    <body>
        <h1>Wystąpił błąd</h1>
        <p>Wystąpił błąd; spróbuj ponownie później.</p>
    </body>
    </html>

### Zobacz stronę!

With your first controller and view under your belt, you can now fire up your browser and browse to the site. Assuming `example.com` is your domain, any of the following URLs will get to the page we've just created:

- `http://example.com/`

- `http://example.com/index`

- `http://example.com/index/index`

Teraz jesteś gotowy do tworzenia kolejnych kontrolerów i metod akcji. Gratulacje!